Hilde wilde …… Paramaribo als boekenstad van het jaar

 

De laatste tijd zijn er diverse boekenzaken bijgekomen in Paramaribo, wat een goede ontwikkeling is. Het probleem van winkels in de binnenstad is wel, dat er bijna geen vrije parkeerplaatsen zijn. In Amsterdam hebben ze dat goed opgelost: ze hebben enkele belangrijke zaken overgehuisd naar het Spui, midden in de stad achter de Kalverstraat. Zo is ‘The American Bookshop' nu daar te vinden, gezusterlijk naast Atheneum, een van de bekendste studentenboekenzaken. En op vrijdagmiddag vindt daar natuurlijk de traditionele tweedehands boekenmarkt plaats, weer of geen weer. Een prima plek om oude drukken te vinden van boeken die je moet lezen van je literatuurdocent en bijna niet meer te vinden zijn. Bij sommige kraampjes zit er zelfs een heel systeem in, alfabetisch bijvoorbeeld. Op steenworp afstand, maar dat mag de pret niet drukken, vinden we enkele andere groten, en natuurlijk de antiquarische verzameling van Carl Haarnack in de Oude Mannenhuispoort.

Kunnen we zo iets ook niet met Paramaribo doen, meer aandacht voor boeken op een bepaald moment van de week, of zelfs een heel jaar lang? Want Amsterdam heeft zich niet voor niets zo uitgesloofd op boekengebied. De stad is namelijk verkozen tot wereldboekenstad van het jaar 2008, door de UNESCO nog wel. En we weten dat grote organisaties zich altijd op wereldsteden richten die veel cultuur hebben. Ik denk dat onze hoofdstad in ieder geval aan een deel van de criteria beantwoord. Het schijnt dat de eerste boekdrukker zich in 1506 in de stad aan de Amstel vestigde. Of dit waar is, weet ik niet want de boekdrukkunst schijnt nu toch echt in Duitsland te zijn uitgevonden door meneer Gutenberg en niet door een Hollander, zoals lang beweerd. Suriname liep een beetje achter, maar het eerste drukwerk hier kwam toch ook al in 1774 van de persen, die van Beeldsnijder Matroos.

Worden er in Amsterdam vele vertalingen gedrukt en verkocht? Kan beslist niet tippen aan Suriname met haar 23 talen, en nog wel van grote bijzonderheid en exotisme. We kunnen zelfs ruziën over wie wij zien als belangrijke schrijvers die vastgeklonken zijn aan de stad en haar geschiedenis. Voor Amsterdam zijn de drie stijliconen dit jaar de grote filosoof en lenzenslijper Spinoza, het joodse meisje Anne Frank, plus kinderverhalen en gedichtenschrijfster Annie M.G.Smidt. Op elke persoon kun je natuurlijk een aantal kenmerken plakken, en ons is niet bekend op grond van welk kenmerk juist deze drie zijn geselecteerd. Spinoza is filosoof, daar kunnen we de Renaissanceman David Nassy Cohen voor in de plaats kiezen, die al aan het einde van de achttiende eeuw een uitgebreide bibliotheek had in Paramaribo en het werk van de oude geleerde joodse mannen voorzat. Voor Anne Frank kunnen we Anton de Kom nemen als rolmodel, ook zijn leven is geëindigd in een Duits concentratiekamp en staat symbool voor de vrijheid van meningsuiting. Annie MG Schmidt is wat lastig, maar als we een grijze dame vragen die razend populair is onder het Surinaamse lezersvolk, komen we zeker uit bij Cynthia McLeod, ook al heeft zij zich bij het schrijven niet echt op gedichten gericht.

Paramaribo kan zich ook profileren als creatief centrum van kennis en cultuur, vrijhaven en vrijplaats voor schrijvers en lezers door de eeuwen heen. Ook al waren er wat momenten van censuur, dat mag de pret niet drukken. Wij hebben zeker zoveel cultuur als Amsterdam, vindt u niet? Als alle kunstenaars zich bundelen en we maken een mooi programma, dan worden we zeker tot boekenstad van het jaar verkozen. Nu is het alleen nog zaak te achterhalen in welk jaar.

Hilde Neus